 top
ยาแก้ไอ -
Anti-tussive Drugs
 ยาระงับการไอ
(Anti-tussive)
ยาขับเสมหะ
(Expectorant)
สนใจรายละเอียดเพิ่มเติม
กรุณาแจ้งให้ทึมงานเพื่อ
จัดเตรียมหาสาระให้
Contact :
vichai-cd@usa.net
ชมรมเรารักสุขภาพ
ไทยแล็ปออนไลน์
|
|
| ยาแก้ไอ
- Anti-tussive Drugs |
|
|
|
ข้อบ่งใช้
การไอมีสาเหตุจาก
1. มีการระคายเคืองของทางเดินหายใจส่วนบนจากการแพ้ หรือการอักเสบที่ไม่รุนแรง เช่น ไข้หวัด วัณโรค
ในระยะแรก เจ็บคอ ไอกรน หวัดแพ้อากาศ เป็นต้น จะมีลักษณะไอแห้ง ๆ ไม่มีเสมหะ
2. ร่างกายต้องการขับสิ่งที่ไม่ต้องการออกจากทางเดินหายใจส่วนล่าง เช่น เสมหะ หนอง ก้อนเลือด เป็นต้น
ซึ่งพบในผู้ป่วยหลอดลมอักเสบ ปอดอักเสบ วัณโรคในระยะที่เป็นมาก เป็นต้น จะมีลักษณะไอมีเสมหะ
หรือ
เสลดข้น หรือ เป็นหนอง
การใช้ยาแก้ไอ จึงต้องเลือกชนิดให้เหมาะกับอาการไอ
อย่างไรก็ตาม ยาแก้ไอเป็นเพียงยาบรรเทาอาการ
ข้อสำคัญจะต้องรักษาที่สาเหตุของโรค
ในที่นี้จะกล่าวถึงยาแก้ไอ 2 ประเภท ได้แก่
1. ยาระงับการไอ (Anti-tussive)
2. ยาขับเสมหะ (Expectorant)
คนที่ไอมีเสลดเหนียว ควรดื่มน้ำอุ่นมาก ๆ และไม่ควรกินยาระงับการไอ
ข้อบ่งใช้
ใช้รักษาอาการไอระคายคอ ไอแห้ง ๆ ไม่มีเสมหะ
ประเภทของยา
1. ยาที่เข้าสารฝิ่น หรือโคเดอีน (Codeine) ช่วยกดการไอ
ที่ใช้บ่อยและราคาถูก ได้แก่ ยาแก้ไอน้ำดำ
(M. tussis/Brown mixture), ยาแก้ไอน้ำเชื่อม (Cough syrup) ซึ่งมีสารฝิ่นผสม
ส่วนยาที่เข้าโคเดอีน ที่มีขายในท้องตลาด เช่น ยาแก้ไอเฟนซีดิล (Phensedyl), โรบิทัสซินเอซี
(Robitussin-AC), โคดีเซีย (Codesia), โคดิพรอนต์ (Codipront) ซึ่งราคาค่อนข้างแพง
2. เดกซ์โทรเมทอร์แฟน (Dextromethorphan) มีชนิดเม็ด 15 มก. และชนิดน้ำ
3. ไดเฟนไฮดรามีน ซึ่งเป็นยาแก้แพ้ชนิดหนึ่ง
ตัวอย่างยา
ยาแก้ไอน้ำดำ (Brown mixture) , ยาแก้ไอน้ำเชื่อม (Cough syrup) , ยาแก้ไอเฟนซิดิล (Phensedyl) ,
ยาเม็ดเดกซ์โทรเมทอร์แฟน (Dextromethorphan)
ขนาดและวิธีใช้
ยาแก้ไอน้ำดำ ยาแก้ไอน้ำเชื่อม ยาแก้ไอที่เข้าโคเดอีน
ผู้ใหญ่ ให้จิบครั้งละ 1-2 ช้อนชา หรือ 1 เม็ด, เด็ก 1/2 - 1 ช้อนชา เวลาไอ ทุก 4-6 ชั่วโมง
เด็กซ์โทรเมทอร์แฟน ผู้ใหญ่ให้ครั้งละ 1-2 เม็ด, เด็ก 1/2 - 1 เม็ด วันละ 3-4 ครั้ง
ผลข้างเคียง
อาจทำให้มีอาการมึนงง ปวดศีรษะ ง่วงซึม ท้องผูก
ข้อควรระวัง
1. ระมัดระวังการใช้ในคนที่ไอมีเสลดเหนียว หรือไอจากสาเหตุจากทางเดินหายใจส่วนล่าง (เช่น หลอดลมอักเสบ,
ปอดอักเสบ) จะทำให้เสลดเหนียว โรคหายช้า หรือเกิดการอุดตันของทางเดินหายใจ
อาจทำให้ปอดแฟบเป็น
อันตรายได้
2. ถ้ากินแล้วกลับทำให้ไอมากขึ้น ควรหยุดยา
3. ยานี้เข้าฝิ่นหรือโคเดอีน อาจทำให้มึนงง ปวดศีรษะ ง่วงซึม คลื่นไส้ อาเจียน ท้องผูก หรือมีอาการแพ้ (มีผื่นคัน)
ได้
ข้อห้ามใช้
สำหรับยาที่เข้าโคเดอีน ห้ามใช้ในคนที่มีประวัติแพ้ยาโคเดอีน, มีอาการหอบหืดกำเริบ, เป็นต้อหิน
หรือ
ต่อมลูกหมากโต
ข้อบ่งใช้
ยานี้เหมาะสำหรับรักษาอาการไอมีเสลด เช่น หลอดลมอักเสบ หลอดลมพอง ถุงลมพอง ปอดอักเสบ วัณโรค ปอด
หืด เป็นต้น
ประเภทยา
ชนิดน้ำ เช่น มิสต์แอมมอนคาร์บ (Mist. Ammon. Carb.), มิสต์โพแทสเซียมไอโอไดด์ (Mist. Potassium
Iodide), มิสต์สกิลแอมมอน (Mist. Scill. Ammon.)
ขนาดและวิธีใช้
ผู้ใหญ่ให้ครั้งละ 1/2 - 1 ช้อนโต๊ะ เด็ก 1/2-1 ช้อนชา ทุก 4-6 ชม.
เสริมรายละเอียด
คนที่ไอมีเสลดเหนียว ควรดื่มน้ำอุ่นมาก ๆ และไม่ควรกินยาระงับการไอ
|
